«Αν δεν δράσουμε τώρα, θα είναι αργά» – Η πρόταση που αλλάζει την πρόσβαση στον Μπάλο
Στο βορειοδυτικό άκρο της Κρήτης, εκεί όπου το γαλάζιο της θάλασσας συναντά ένα από τα ομορφότερα φυσικά τοπία της Μεσογείου, ο Μπάλος παραμένει ένα αληθινό κόσμημα. Όμως, η ολοένα αυξανόμενη επισκεψιμότητα φέρνει πλέον την ανάγκη για νέα ισορροπία ανάμεσα στην τουριστική προβολή και την προστασία της φύσης.
«Η φύση δεν αντέχει άλλο», τονίζει ο ειδικός σύμβουλος του Δήμου Κισσάμου, Γιώργος Κουκουράκης, περιέγραψε τη σημερινή κατάσταση στις εμβληματικές παραλίες του Μπάλου και του Ελαφονησίου, καταθέτοντας συγκεκριμένη πρόταση προς το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας για τον έλεγχο της επισκεψιμότητας στις προστατευόμενες περιοχές Natura.
Όπως ανέφερε, ο Δήμος έχει εισηγηθεί την πιλοτική εφαρμογή ενός συστήματος ελεγχόμενης εισόδου στον Μπάλο, με προκαθορισμένο ανώτατο αριθμό επισκεπτών ανά χρονική ζώνη. Θα μπορούσε να επιτρέπεται η είσοδος έως και 1.200 ατόμων ανά τρίωρο, σύμφωνα με εκείνον. Με την ολοκλήρωση του συγκεκριμένου χρονικού διαστήματος και μόνο αφού αποχωρήσουν οι επισκέπτες, θα εισέρχεται το επόμενο γκρουπ.
Η διαχείριση, σύμφωνα με την πρόταση, μπορεί να πραγματοποιείται ηλεκτρονικά, τόσο μέσω των κρατήσεων των ημερόπλοιων, όσο και για όσους προσεγγίζουν την περιοχή οδικώς, ώστε να υπάρχει σε πραγματικό χρόνο έλεγχος του αριθμού των επισκεπτών.
Ο κ. Κουκουράκης εκτιμά ότι, εφόσον το μέτρο αποδειχθεί αποτελεσματικό στον Μπάλο, θα μπορούσε στη συνέχεια να εφαρμοστεί και στο Ελαφονήσι, δημιουργώντας ένα νέο μοντέλο διαχείρισης για τις πλέον ευαίσθητες φυσικές περιοχές της Κρήτης.
«Η φύση δεν μπορεί να το αντέξει»
Όπως υπογράμμισε ο ειδικός σύμβουλος του Δήμου Κισσάμου για το περιβάλλον, το μεγαλύτερο πρόβλημα σήμερα δεν είναι η τουριστική ανάπτυξη, αλλά ο υπερπληθυσμός που καταγράφεται συγκεκριμένες ώρες της ημέρας. «Η φύση δεν μπορεί να το αντέξει αυτό. Συντελείται υποβάθμιση», τόνισε, επισημαίνοντας ότι οι παραλίες αυτές αποτελούν περιοχές παγκόσμιου ενδιαφέροντος και η προστασία τους αποτελεί ευθύνη όλων.
Αναγνώρισε ότι τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει σημαντικά βήματα προς τη σωστή κατεύθυνση. Όπως σχολίασε, τόσο ο Δήμος, όσο και οι ιδιώτες έχουν βελτιώσει σημαντικά τη διαχείριση των περιοχών, εφαρμόζοντας μέτρα όπως η απομάκρυνση οχημάτων από τις παραλίες, η σημαντική μείωση των ομπρελοκαθισμάτων και η καλύτερη οργάνωση των παρεχόμενων υπηρεσιών, με στόχο τη μείωση της πίεσης στο φυσικό περιβάλλον.
Ωστόσο, ξεκαθάρισε ότι οι δυνατότητες της αυτοδιοίκησης έχουν όρια. «Ο Δήμος δεν είναι θεός. Δεν νομοθετεί, ούτε διαθέτει αποφασιστικό ελεγκτικό μηχανισμό ή ανακριτικές αρμοδιότητες. Για να εφαρμοστούν ουσιαστικά μέτρα χρειάζεται η στήριξη και η απόφαση της Πολιτείας», σημείωσε.
«Δύο χρόνια περιθώριο για να σωθούν οι περιοχές – Μετά, θα είναι δύσκολα»
Μάλιστα, ο κ. Κουκουράκης τόνισε την ανάγκη άμεσης ενεργοποίησης του σχεδίου ελεγχόμενης επισκεψιμότητας, προειδοποιώντας ότι ο χρόνος για την προστασία των εμβληματικών περιοχών της Κισσάμου δεν είναι απεριόριστος.
Όπως ανέφερε, εκτός από την πίεση που προκαλεί ο μεγάλος αριθμός επισκεπτών, υπάρχουν και φαινόμενα αυθαίρετης συμπεριφοράς που επιβαρύνουν το φυσικό περιβάλλον. Χαρακτηριστικά αναφέρθηκε νότια, προς το λιμανάκι των Φαλασάρνων, όπου βρίσκονται σημαντικά αμμοθινικά συστήματα.
Το Πανεπιστήμιο Κρήτης αναμένεται να προχωρήσει σύντομα σε παρεμβάσεις, όπως περίφραξη και μέτρα προστασίας, καθώς καταγράφονται περιστατικά με οχήματα 4×4 που φτάνουν μέχρι την ακτογραμμή και σταθμεύουν δίπλα στη θάλασσα.
«Δεν έχουμε πρόβλημα με τους επισκέπτες από κράτη του εξωτερικού, αλλά με τους… Ελληνάρες, με ορισμένους, μία περιορισμένη μειοψηφία που προκαλεί ζημιά», προσέθεσε.
Ο ειδικός σύμβουλος του Δήμου Κισσάμου τόνισε πως το μεγάλο στοίχημα των επόμενων ετών είναι να παραμείνουν ο Μπάλος, το Ελαφονήσι και οι θαλάσσιες περιοχές της περιοχής παγκόσμιοι προορισμοί, αλλά χωρίς να θυσιαστεί το φυσικό τους κεφάλαιο.
«Με αυτήν την κατάσταση του υπερπληθυσμού δεν είναι εύκολο να κρατήσουμε αυτές τις περιοχές όπως είναι σήμερα», σημείωσε, επαναλαμβάνοντας ότι η λύση είναι η ενεργοποίηση του σχεδίου ελεγχόμενης εισόδου που έχει προταθεί προς το υπουργείο.
Όπως είπε, υπάρχει συμφωνία για την ανάγκη εφαρμογής του μέτρου, ωστόσο, απαιτείται πλέον η πολιτική απόφαση και η ενεργοποίηση του μηχανισμού. «Δίνω περιθώριο δύο χρόνια ακόμη. Αν δεν το έχουμε πετύχει έως τότε, τα πράγματα θα είναι πολύ δύσκολα», ολοκλήρωσε ο κ. Κουκουράκης.