Η νίκη των Δημοκρατικών στις ενδιάμεσες εκλογές και η ανάληψη του ελέγχου του Κογκρέσου έχουν ενισχύσει την αβεβαιότητα γύρω από τις προοπτικές των επενδύσεων στην τεχνητή νοημοσύνη
Έντονες αναταράξεις προκαλεί στις διεθνείς χρηματαγορές η εκλογική ανατροπή στις Ηνωμένες Πολιτείες, με τις τεχνολογικές μετοχές να δέχονται ισχυρές πιέσεις και τις απώλειες να επεκτείνονται από τη Wall Street έως τα μεγάλα χρηματιστήρια της Ασίας.
Η νίκη των Δημοκρατικών στις ενδιάμεσες εκλογές και η ανάληψη του ελέγχου του Κογκρέσου έχουν ενισχύσει την αβεβαιότητα γύρω από τις προοπτικές των επενδύσεων στην τεχνητή νοημοσύνη, προκαλώντας μαζικές ρευστοποιήσεις σε μετοχές εταιρειών που πρωταγωνίστησαν στο πρόσφατο χρηματιστηριακό ράλι.
Στο επίκεντρο των πιέσεων βρίσκονται οι επιχειρήσεις που συνδέονται με την ανάπτυξη υποδομών τεχνητής νοημοσύνης, όπως η Nvidia, η Samsung Electronics και η SK Hynix, καθώς οι επενδυτές επανεξετάζουν τις αποτιμήσεις τους και εκφράζουν ανησυχίες για ενδεχόμενους περιορισμούς στην κατασκευή κέντρων δεδομένων (data centers).
Η εκλογική επικράτηση των Δημοκρατικών θεωρείται ένας από τους παράγοντες που πυροδότησαν το κύμα πωλήσεων, καθώς η νέα κοινοβουλευτική πλειοψηφία ενδέχεται να επιδιώξει αυστηρότερο ρυθμιστικό πλαίσιο για την τεχνητή νοημοσύνη και μεγαλύτερο έλεγχο των μεγάλων επενδύσεων στον συγκεκριμένο τομέα.
Η εικόνα στη Wall Street ήταν ιδιαίτερα αρνητική την Πέμπτη, 5 Νοεμβρίου, με τον Nasdaq να καταγράφει πτώση 5,56%, τη μεγαλύτερη ημερήσια υποχώρησή του εδώ και 19 μήνες, σύμφωνα με το Reuters. Οι πιέσεις στις τεχνολογικές μετοχές επεκτάθηκαν και στις ασιατικές αγορές, όπου οι επενδυτές προχώρησαν σε εκτεταμένες ρευστοποιήσεις.
Στη Νότια Κορέα, ο δείκτης KOSPI υποχώρησε κατά 6,02% την Παρασκευή, κλείνοντας στις 5.059,69 μονάδες. Νωρίτερα, οι απώλειες είχαν φτάσει το 8,8%, προκαλώντας προσωρινή διακοπή των συναλλαγών για 20 λεπτά. Σημαντικές πιέσεις δέχθηκαν οι μετοχές των Samsung Electronics και SK Hynix, δύο από τους μεγαλύτερους παίκτες της παγκόσμιας αγοράς ημιαγωγών.
Στην Ιαπωνία, ο Nikkei 225 κατέγραψε ενδοσυνεδριακή πτώση έως 7,1%, ενώ οι πιέσεις επεκτάθηκαν και σε άλλες ασιατικές αγορές, με τις εταιρείες τεχνολογίας και κατασκευής μικροεπεξεργαστών να βρίσκονται στο επίκεντρο των ρευστοποιήσεων.
Η αντίδραση των αγορών
Οι αναλυτές επισημαίνουν ότι η αντίδραση των αγορών συνδέεται τόσο με τις ανησυχίες για πιθανή επιβράδυνση των επενδύσεων στην τεχνητή νοημοσύνη όσο και με την προσπάθεια κατοχύρωσης κερδών έπειτα από την ισχυρή άνοδο των προηγούμενων μηνών. Παραμένει, ωστόσο, ανοιχτό το ερώτημα κατά πόσο οι πολιτικές προθέσεις της νέας πλειοψηφίας θα μεταφραστούν σε συγκεκριμένα νομοθετικά μέτρα.
Ο Ντόναλντ Τραμπ, από την πλευρά του, επιχείρησε να αποδώσει την πτώση των αγορών στην εκλογική νίκη των Δημοκρατικών. Σε ανάρτησή του στο Truth Social υποστήριξε ότι η χρηματιστηριακή υποχώρηση οφείλεται στο αποτέλεσμα των εκλογών, υποστηρίζοντας ότι οι απώλειες επηρεάζουν ακόμη και τις συνταξιοδοτικές αποταμιεύσεις των Αμερικανών. Παράλληλα, χρησιμοποίησε τον υποτιμητικό χαρακτηρισμό «Dumocrats» για τους πολιτικούς του αντιπάλους, διαβεβαιώνοντας ότι οι αγορές θα ανακάμψουν.
Οι Δημοκρατικοί αναλαμβάνουν τον έλεγχο του Κογκρέσου
Πίσω από τις αναταράξεις στις αγορές βρίσκεται μια σημαντική πολιτική ανατροπή στις Ηνωμένες Πολιτείες. Οι Δημοκρατικοί εξασφάλισαν τον έλεγχο τόσο της Γερουσίας όσο και της Βουλής των Αντιπροσώπων στις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου, καταφέρνοντας να ανατρέψουν τις ισορροπίες στην Ουάσιγκτον και να στερήσουν από τον Τραμπ την κοινοβουλευτική στήριξη που διέθετε.
Στη Γερουσία, οι Δημοκρατικοί εξασφάλισαν τουλάχιστον 54 έδρες έναντι 44 των Ρεπουμπλικανών, ενώ δύο αναμετρήσεις, στην Αλάσκα και το Μισισίπι, παρέμεναν αμφίρροπες. Στη Βουλή των Αντιπροσώπων κατέγραψαν σημαντικά κέρδη, εξασφαλίζοντας την πλειοψηφία και ανατρέποντας την προηγούμενη κυριαρχία των Ρεπουμπλικανών.
Ιδιαίτερη σημασία έχουν οι επιτυχίες τους σε πολιτείες που παραδοσιακά αποτελούσαν προπύργια των Ρεπουμπλικανών. Στο Κάνσας εξελέγη Δημοκρατικός γερουσιαστής για πρώτη φορά από τη δεκαετία του 1930, ενώ στο Τέξας οι Δημοκρατικοί επέστρεψαν στη Γερουσία έπειτα από σχεδόν τέσσερις δεκαετίες.
Η νέα κοινοβουλευτική πλειοψηφία αναμένεται να αναλάβει καθήκοντα τον Ιανουάριο του 2027, περιορίζοντας σημαντικά τη δυνατότητα του Αμερικανού προέδρου να προωθεί απρόσκοπτα τη νομοθετική του ατζέντα.
Οι Δημοκρατικοί έχουν ήδη διαμηνύσει ότι θα δώσουν προτεραιότητα στην αντιμετώπιση του αυξημένου κόστους διαβίωσης, ενώ παράλληλα σχεδιάζουν να ενισχύσουν τον κοινοβουλευτικό έλεγχο της κυβέρνησης και να διερευνήσουν αποφάσεις του προέδρου και στενών συνεργατών του.
Ο πόλεμος με το Ιράν στη σκιά της εκλογικής ήττας
Καθοριστικό ρόλο στην εκλογική αποδοκιμασία των Ρεπουμπλικανών φαίνεται να διαδραμάτισε η πολεμική σύγκρουση με το Ιράν, η οποία επιβάρυνε το οικονομικό κλίμα και ενίσχυσε τη δυσαρέσκεια των Αμερικανών ψηφοφόρων.
Ο ίδιος ο Τραμπ αναγνώρισε ότι ο πόλεμος συνέβαλε σε μεγάλο βαθμό στην ήττα του κόμματός του, επέμεινε όμως ότι η στρατιωτική επιχείρηση άξιζε το κόστος και υπερασπίστηκε την απόφασή του.
Οι δηλώσεις του δεν απέτρεψαν τις αντιδράσεις στο εσωτερικό των Ρεπουμπλικανών. Ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς απέδωσε ευθέως την εκλογική αποτυχία στον πόλεμο, υποστηρίζοντας ότι η σύγκρουση αποτέλεσε τον βασικό λόγο για την απώλεια της Γερουσίας.
Η δημόσια τοποθέτησή του αναδεικνύει τις διαφωνίες που έχουν αρχίσει να εκδηλώνονται στο εσωτερικό του κόμματος σχετικά με τη στρατηγική της κυβέρνησης και τις συνέπειες των αποφάσεων του προέδρου.
Παράλληλα, η εμπορική πολιτική της κυβέρνησης και οι δασμοί έχουν βρεθεί στο επίκεντρο της κριτικής, καθώς συνδέονται με την αύξηση του κόστους για επιχειρήσεις και καταναλωτές.
Ο Τραμπ απορρίπτει την προσωπική ευθύνη για την ήττα
Παρά τη σαφή έκταση της εκλογικής ήττας, ο Τραμπ επιχείρησε να αποσυνδέσει το αποτέλεσμα από την προσωπική του πολιτική εικόνα, αποδίδοντας ευθύνες στους υποψηφίους των Ρεπουμπλικανών.
Κατά τη διάρκεια της προεκλογικής περιόδου, ο πρόεδρος είχε ζητήσει επανειλημμένα από τους ψηφοφόρους να αντιμετωπίσουν τις ενδιάμεσες εκλογές ως μια αναμέτρηση που αφορούσε άμεσα τον ίδιο. Μετά την ήττα, ωστόσο, υποστήριξε ότι η απουσία του από τα ψηφοδέλτια ήταν ένας από τους λόγους για τους οποίους το κόμμα του δεν κατάφερε να επικρατήσει.
Η έκταση των απωλειών, όμως, και κυρίως οι ανατροπές σε πολιτείες με ισχυρή παράδοση στήριξης των Ρεπουμπλικανών, ενισχύουν την εκτίμηση ότι οι ψηφοφόροι έστειλαν ένα ευρύτερο μήνυμα αποδοκιμασίας προς την πολιτική της κυβέρνησης.
Για τον Τραμπ, η απώλεια του ελέγχου του Κογκρέσου δημιουργεί ένα σαφώς δυσκολότερο πολιτικό περιβάλλον. Από τον Ιανουάριο, οι Δημοκρατικοί θα έχουν τη δυνατότητα να μπλοκάρουν νομοθετικές πρωτοβουλίες, να ελέγχουν διορισμούς και να εντείνουν τις έρευνες για τις αποφάσεις της κυβέρνησης.
Τα δύο τελευταία χρόνια της προεδρικής του θητείας αναμένεται, συνεπώς, να χαρακτηρίζονται από εντονότερη αντιπαράθεση με το Κογκρέσο, με την οικονομία, τον πόλεμο στο Ιράν και τη ρύθμιση της τεχνητής νοημοσύνης να βρίσκονται ψηλά στην πολιτική ατζέντα.